Chłoniaki nieziarnicze

Wstęp

Pod pojęciem choroby nowotworowej rozumiemy stan, w którym komórki organizmu zaczynają się dzielić w szybki, niekontrolowany sposób.  Bardzo często rozrost dotyczy jednej, konkretnej grupy komórek (na przykład komórek nabłonkowych danego narządu). W przypadku chłoniaków nieziarniczych, rozrost dotyczy tzw. limfocytów B, T lub naturalnych komórek cytotoksycznych (NK, natural killers). Są to komórki, które w normalnych warunkach odpowiadają za procesy obronne organizmu.

Większość nowotworów ma swoją ściśle określoną lokalizację pierwotną (czyli miejsce, w którym nowotwór się rozrasta) i jedną wyodrębnioną grupę komórek, wśród których dochodzi do zmian rakowych. W przypadku chłoniaków nieziarniczych sytuacja jest dużo bardziej skomplikowana, ponieważ komórek, z których nowotwór może powstać jest kilka rodzajów oraz komórki te znajdują się w wielu narządach. To powoduje, że istnieją liczne rodzaje chłoniaków nieziarniczych, zarówno ze względu na ich lokalizację, jak i nazwę komórek, z których się wywodzą (przykład: pozawęzłowy Chłonia NK/T-komórkowy nosowy).

 
Chłoniaki złośliwe wywodzące się z komórek B Chłoniaki złośliwe wywodzące się z komórek T 

 1. Chłoniaki o małej złośliwości
a) przewlekła białaczka limfatyczna
b) chłoniak  złośliwy immunocytowy (makroglobulinemia Waldenstroma)
c) białaczka włochatokomórkowa
d) chłoniaki złośliwe objemujące strefę brzeżną (pozawęzłowy, węzłowy, śledzionowy)
e) chłoniaki złośliwe obejmujące środek grudni, pęcherzykowe

2. Chłoniaki o średniej złośliwości
a) spziczak mnogi
b) chłoniak złośliwy z komórek płaszczkowych
c) chłoniak złośliwy obejmujący środek grudni, pęcherzykowy
d) chłoniak złośliwy rozlany wielkokomórkowy B-komórkowy
e) chłoniak złośliwy śródpiersiowy B-komórkowy
f) chłoniak złośliwy B-komórkowy podobny do typu Burkitta

3. Chłoniaki o dużej złośliwości
a) chłniak złośliwy limfoblastyczny z komórek prekursorowych linii B
b) chłoniak złośliwy typu Burkitta

1. Chłoniaki o małej złośliwości
a) ziarniniak grzybiasty
b) przewlekła białaczka/chłoniak dorosłych T-komórkowe

 

 

2.Chłoniaki o średniej złośliwości
a) chłoniaki złośliwe nieokreślone T-komórkowe
b) chłoniak złośliwy angioimmunoblastyczny
c) chłoniak złośliwy angiocentryczny
d) chłoniak złośliwy jelitowy T-komórkowy
e) chłoniak złośliwy anaplastyczny wielkokomórkowy T- i null-komórkowy

3. Chłoniaki o dużej złosliwości
a) chłoniak złośliwy limfoblastyczny z komórek prekursorowych linii T
b) chłoniak złośliwy/białaczka dorosłych T-komórkowa

Epidemiologia

Chłoniaki nieziarnicze zajmują 6. Miejsce wśród nowotworów pod względem częstości występowania. Występują u ok. 10 osób na 100 000. Najczęściej powstają z limfocytów typu B. Częściej wystepują u mężczyzn. U chory na AIDS chłoniak nieziarniczy występuje 1000 razy częściej.

Przyczyny

Nie jest znana jednoznaczna przyczyna powstawania chłoniaków. Opisano jednak czynniki mogące zwiększać prawdopodobieństwo wystąpienia chłoniaków:

  • Osoby mające kontakt z czynnikami chemicznymi (farby, pestycydy, herbicydy, azbest)
  • Zakażenia wirusowe (Epstein i Barr, HIV, HCV)
  • Zakażenia bakteryjne i wirusowe (zapalenie żołądka wywołane Helicobacter Pyroli)
  • Upośledzona odporność organizmu

Objawy

Ze względu na różnorodność rodzajów chłoniaków, poniższe objawy nigdy nie występują razem. W części przypadków podstawowych objawem może być powiększenie węzłów chłonnych, w innych ból brzucha.

  • Powiększenie węzłów chłonnych
    Węzły są zazwyczaj niebolesne, rosną powoli, często zrastają sięw  pakiety
  • Ból brzucha - z powodu powiększania się śledziony i wątroby (w części chłoniaków)
  • Zaburzenia morfologii krwi - przy nacieczeniu szpiku (gdzie elementy krwi są wytwarzane), lub przy powiększeniu śledziony biorącej udział w przemianie elementów krwi - niedokrwistość, leukopenia, małopłytkowość
  • Żółtaczka - przy uszkodzeniu wątroby
  • Krwawienia z przewodu pokarmowego, ból brzucha, zaburzenia trawienia - przy chłoniakach rozwijających się w  przewodzie pokarmowym
  • Objawy neurologiczne - w przypadku naciekania opon mózgowo rdzeniowych lub kręgosłupa
  • Objawy ogólne:
    • Poty nocne
    • Gorączka
    • Utrata masy ciała

Rozpoznanie

Podstawowym sposobem rozpoznania chłoniaka nieziarniczego jest badanie histologiczne - pobranie zmienionego narządu (np. węzła chłonnego) i oglądnięcie go pod mikroskopem.

Dodatkowo wykonuje się specjalistyczne badania krwi (oznaczanie przeciwciał monoklonalnych), celem określenia dokładnej linii komórkowej, z której chłoniak się wywodzi. 

Istotne z punktu widzenia dalszego postępowania jest określenie stopnia zaawansowania chłoniaka. Wykorzystuje się do tego dwa zestawy oznaczeń: cyfry: I-IV oraz litery A, B. E

Stopień:
I - zajęcie jednej grupy węzłów chłonnych
II - zajęcie dwóch lub więcej  grup węzłów chłonnych po jednej stronie przepony
III - zajęcie dwóch lub więcej grup węzłów chłonnych po obu stronach przepony
IV - zajęcie szpiku lub narządu nie wchodzącego w skład narządów limfatycznych

A - objawy ogólne nieobecne
B - objawy ogólne obecne - gorączka, poty nocne, szybka utrata masy ciała

Leczenie

Leczenie chłoniaków zależy od ich rodzaju, a ze wzgledu na ogromną różnorodność chłoniaków jest bardzo dużo schematów leczenia. Do podstawowych form należą naświetlanie i chemioterapia, w części przypadków stosuje się zabiegi chirurgiczne (np. konieczność wycięcia śledziony przy jej zajęciu).

Chłoniaki o małej złośliwości wzrastają długo, czas przeżycia wynosi od kilku do kilkunastu lat, niestety (z małymi wyjątkami) nie ma możliwośic wyleczenia tego typu chłoniaków.

Chłoniaki o dużej złośliwości, nieleczone dają czas przeżycia od kilu tygodni do kilku miesięcy, jednak odpowiednie wcześnie wdrożone leczenie może pozwolić na pełne wyleczenie choroby (w kilkudziesięciu procentach).

Ważna informacja

Uwaga!Artykuły futuramed.pl i forum.futuramed.pl służą przede wszystkim edukacji i nie mogą być traktowane jako porada medyczna w przypadku jakiegokolwiek problemu. Zamieszczone informacje nie mogą być podstawą do przeprowadzenia samodiagnozy, leczenia, ani podejmowania jakichkolwiek działań związanych ze zdrowiem.

Skomentuj artykuł:

Aby skomentować artykuł musisz się zalogować!

Polecamy
Ostatnio na forum
Twoje konto